30 Ocak 2017 Pazartesi

Sappho, Şiir ve Desen

Aristokrat bir ailenin kızı olan Sappho M.Ö. 7. ve 6. yüzyıllarda Midilli adasında -antik dönem adıyla Lesbos- yaşamış bir şairdir. O yüzyıllarda en parlak dönemini sürdüren lirik şiir geleneği içinde yetişmiştir. Antik Yunan'ın bilinen birkaç kadın şairinden biri olan Sappho'nun, genç kızlarla ilişkisi olduğu için şiirlerinin yer aldığı -belki de dokuz cildi bulan- kitaplar din adamları tarafından yakılmış ve sansür uygulanmış.  19. yüzyılın sonlarında Nil Vadisi'nde  8. yüzyıla kadar tarihlenen el yazmaları keşfedilir ve bu el yazmalarından bazılarının Sappho'nun çalışmalarını içerdiği kanıtlanır.  Mısır'daki kazılarda ortaya çıkarılan ve İskenderiye kütüphanesindeki papirüs şeritleri üzerinde de Sappho'nun şiirlerine rastlanır.


Sıradışı hayatıyla ilgili bilgiler ise son derece sınırlıdır. Zengin bir tüccarla -Cercylas- evli ve Cleis adlı bir kızı olan şair, şiirlerinde aşk tanrıçası Afrodit'e de hayranlığını dile getirirken kişisel yaşantıyı da sade bir dille aktarır. Maddi yönden iyi durumda olduğu için seyahatler eder ve o dönemde kültür merkezi olan Midilli'de sanatla ilgilenme fırsatı da bulur. Pek çok genç kıza sanat eğitimi veren şairin lir eşliğinde okunan tutkulu ve melodik tarza sahip şiirlerinde sevgi ve özlem yansıtılır. Afrodit ve Eros kültüne adanan akademide şiir üzerine dersler verdiği genç kızlar adadan giderken onların düğün şarkılarını da besteler. Romalı şair Ovidius Sappho'nun kalbinin genç bir denizci -Phaon- tarafından kırıldığında uçurumdan atlayıp genç yaşta öldüğünü yazıyor. Başka tarihçilere göre, M.Ö. 550 yılında yaşlıyken hayattan ayrılmıştır.

Platon'un "onuncu musa -esin perisi-" dediği saygın ve sevilen Sappho'nun şiirleri ve bağımsız davranışları yaşadığı dönemde normal karşılanırken sonraki yüzyıllarda cüretkar bulunarak hor görülür. Yine de pek çok şairin esin kaynağı olduğu bir gerçektir. Sappho Antik dönemden günümüze kadar ulaşan önemli ve özgür düşünceli bir edebi ve kültürel figür olarak anılırken, eserleri incelenip tercüme edilmeye devam etmektedir..

Kitap: Sappho, Şiirler, Türkçesi: Cevat Çapan, Alaz Yayıncılık, Haziran 1984. 

Kadın Ruhunu Resmeden Nazmi Yılmaz'ın Sappho'nun şiir kitabı üzerine yaptığı desenlerden bazı örnekler:

Sappho, Şiirler. Desenler: Nazmi Yılmaz (1944-2004)
Sappho, Şiirler. Desenler: Nazmi Yılmaz (1944-2004)
Sappho, Şiirler. Desenler: Nazmi Yılmaz (1944-2004)
Sappho, Şiirler. Desenler: Nazmi Yılmaz (1944-2004)

Nazmi Yılmaz ile ilgili diğer bağlantılar: 

*****Bu sayfalardaki yazıların tüm hakları yazara aittir. Sadece kaynak gösterilerek, yazar adı ve orijinal sayfanın aktif linki belirtilerek alıntı yapılabilir ve paylaşılabilir. Nalan Yılmaz adıyla tüm yazılar 'Creative Commons Attribution Noncommercial-No Derivative Works 3.0 Unported License' altında tescillidir.   2008-2018 Creative Commons License

1 yorum :

  1. Kızaran nara benzersin; en yüksek dalında unutulmuş bir ağacın. Hayır, unutulmuş değil, yetişilememiş. "Sappho"

    YanıtlaSil

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...